Nieuws

Save the date: Mmmonk school

Concept

De Mmmonk School is een lessenreeks rond het middeleeuwse boek in samenwerking met het Henri Pirenne Instituut. We voorzien een interdisciplinair praktijkgericht programma over Vlaamse manuscripten, waar mogelijk opgevat als een demonstratie van de werkwijze die de specialist hanteert bij confrontatie met een specifieke vraag. De focus ligt op vaardigheden en tools voor identificatie en beschrijving van manuscripten, eerder dan op theorie. We vertrekken vanuit concrete voorbeelden en concrete indicatoren voor datering/lokalisering/typering…. Anders gezegd: “hoe analyseer en beschrijf ik een wapenschild/boekband/miniatuur…”, en niet “overzicht stromingen/evoluties/kunstenaars…”. Het doel van deze lessenreeks is het wegnemen van drempelvrees voor disciplines die niet de eigen specialiteit zijn en om bij te dragen aan een holistische benadering van het middeleeuwse boek.

Programma

18 november – thema “Toegang”

  1. 16u: Intro IIIF in onderwijs, onderzoek en communicatie – Sofie Veramme (Mmmonk projectmedewerker – Openbare Bibliotheek Brugge)

IIIF (international Image Interoperability Framework) is een set van open standaarden die archieven, bibliotheken en musea helpt om gedigitaliseerde collecties te hosten en uit te wisselen. Sofie Veramme geeft een introductie in hoe IIIF ingezet kan worden in onderwijs, onderzoek en communicatie.

2.     17u: Boekbanden ca. 1000-1600: ijkpunten voor het dateren van een band” – Astrid  Beckers (Atelier Libri)

De band maakt integraal deel uit van de geschiedenis van het manuscript maar is voor de meesten een blinde vlek (afwezig in meeste opleidingen). In deze sessie komen indicatoren aan bod die helpen om een band in de tijd te plaatsen.

25 november – thema Beeld

  1. 16u:Kunsthistorische beeldanalyse: Hoe analyseer en beschrijf ik een middeleeuwse miniatuur?” – Anne van Oosterwijk (Hoofd Collecties – Musea Brugge)

Hoe raakt een niet-kunsthistoricus/a verder dan esthetische appreciatie (“dit is mooi, dit is hoge kwaliteit”) bij het beschrijven van een miniatuur? Wat zijn verschillende methodes om een miniatuur te benaderen, analyseren en beschrijven?

  1. 17u:Heraldiek: Hoe beschrijf en identificeer ik een wapenschild?” – Hanno Wijsman (IRHT)

Het beschrijven en identificeren van een wapenschild is essentieel om de context van het werk te kennen. Binnen de heraldiek maakt men gebruik van specifieke woordenschat, symbolisme en literatuur. In deze sessie zal Hanno Wijsman uitleg geven bij de betekenis van informatielagen op een wapenschild, en een demonstratie geven van identificatie en beschrijving aan de hand van voorbeelden uit het Mmmonk-corpus.

2 december – thema Tekst

  1. 16u:Liturgische manuscripten: Welk type liturgisch manuscript is dit?” – Diane Reilly (Provoost-professor Kunstgeschiedenis – Indiana University Bloomington) en Susan Boynton (Professor Muziekgeschiedenis – Colombia University in New York)

In deze sessie worden handvatten aangereikt om de meest voorkomende types liturgische manuscripten te herkennen. Vertrekkend vanuit concrete manuscripten uit het Mmmonk-corpus.

  1. 17u: “Leescultuur: De consolatione philosophiae van Boethius lezen a.d.h.v. mmmonk-manuscripten” – Evelien Hauwaerts (Curator Manuscripten – Openbare Bibliotheek Brugge)

Leespraktijken, voorkeuren en gewoontes hebben een impact op de uitvoering, vormgeving en receptie van middeleeuwse boeken. Evelien Hauwaerts zal het middeleeuws boek presenteren als leesobject (naast studieobject) en leespraktijken demonstreren aan de hand van Mmmonk-manuscripten; bv. de receptie van de tekst in verschillende milieus en hoe dit weerspiegeld wordt in de vormgeving, de relatie tussen tekst en beeld, vormen van leeshulp in mise-en-page en types interactie met de tekst.

9 december – thema “context – Sitz im leben”

  1. 16u: “Schets van het religieuze landschap in de middeleeuwen in Vlaanderen aan de hand van mmmonk-manuscripten” – Steven Vanderputten (Professor Geschiedenis – UGent)

In deze sessie wordt een beeld geschetst van belangrijke religieuze instellingen, instanties en organen in Vlaanderen, met aandacht voor terminologie, bestuursvormen, primaire bronnen (in archieven) en literatuur. Telkens vertrekkende vanuit één manuscript scheppen we duidelijkheid over bijvoorbeeld “orde’, seculier/regulier kapittel, priorij, abdij/klooster, leek/monnik.

  1. 17u:Tijdrekenen: hoe zet ik een middeleeuwse tijdsaanduiding om naar moderne notatie?” – Mark Vermeer (Universiteit Utrecht, Mmmonk projectmedewerker – Openbare Bibliotheek Brugge)

Dateringen komen voor in en op allerlei types materiaal bv. liturgische/bibliotheek-manuscripten; archiefstukken; kunstwerken; bouwwerken. Mark Vermeer geeft een demonstratie van methodes en literatuur om een middeleeuwse tijdsaanduiding om te zetten naar een moderne manier van noteren. Bv. indicties, paasdata, regeringsjaren, heiligenkalender… via Grotefend etc.

Inschrijven

Inschrijven voor de Mmmonk school staat open voor iedereen. Inschrijven is gratis en zal vanaf het najaar online mogelijk zijn. Hou daarvoor onze website of social media in de gaten.

Inschrijven op nieuwsbrief